Κατηγορία: Uncategorized

Ένας διεθνής θεσμός αρχιτεκτονικής φτάνει για πρώτη φορά στην Κύπρο και καλεί πολίτες, ιδιοκτήτες και επαγγελματίες να συμμετάσχουν ενεργά σε ένα διήμερο, όπου οι χώροι θα ανοίξουν μαζί με τις ιστορίες τους. Τρεις πολίτες, που βρίσκονται πίσω από την πρωτοβουλία, εξηγούν στο «Π» την ιδέα και τους στόχους, ενώ μιλούν για τις προετοιμασίες και το παράλληλο πρόγραμμα.

Ένας διεθνής θεσμός αρχιτεκτονικής φτάνει για πρώτη φορά στην Κύπρο και καλεί πολίτες, ιδιοκτήτες και επαγγελματίες να συμμετάσχουν ενεργά σε ένα διήμερο, όπου οι χώροι θα ανοίξουν μαζί με τις ιστορίες τους. Τρεις πολίτες, που βρίσκονται πίσω από την πρωτοβουλία, εξηγούν στο «Π» την ιδέα και τους στόχους, ενώ μιλούν για τις προετοιμασίες και το παράλληλο πρόγραμμαΈνας νέος θεσμός, το Open House Nicosia, θα πραγματοποιηθεί στα μέσα Απριλίου και αυτή την περίοδο αναζητά κτήρια και εθελοντές που θα πλαισιώσουν το εγχείρημα που επιδιώκει να ενεργοποιήσει αρχιτέκτονες, ενοίκους και πολίτες ώστε να συνομιλήσουν γύρω από τις ιστορίες και το βίωμα πίσω από τα κτήρια της πρωτεύουσας. Το «Π» επικοινώνησε με την ομάδα και συνομιλεί με τα τρία ιδρυτικά μέλη, τη Χριστιάνα Κυπερούντα, τον Άγγελο Σιαμαρή και τον Στέλιο Θεοδώρου οι οποίοι γνώρισαν τον θεσμό σε πόλεις του εξωτερικού και επιχείρησαν να δημιουργήσουν κάτι αντίστοιχο στη Λευκωσία.

Πείτε μας για την ιδέα του Open House. Τι πρόκειται να συμβεί στην πρωτεύουσα και πώς διαφοροποιείται από μια ξενάγηση/αρχιτεκτονικό περίπατο; 

Το Open House είναι ένας διεθνής θεσμός που ξεκίνησε στο Λονδίνο και πλέον υλοποιείται σε 60 πόλεις παγκοσμίως. Για ένα Σαββατοκύριακο, δημόσια και ιδιωτικά κτήρια ανοίγουν δωρεάν τις πόρτες τους στο κοινό.

Στη Λευκωσία, ο θεσμός θα πραγματοποιηθεί για πρώτη φορά στις 18-19 Απριλίου 2026. Το κοινό θα έχει τη δυνατότητα να επισκεφθεί επιλεγμένα κτήρια, διαφορετικής κλίμακας και χρήσης. Οι επισκέψεις θα πραγματοποιούνται μέσω οργανωμένων ξεναγήσεων από εκπαιδευμένους εθελοντές και επαγγελματίες του χώρου.

Η βασική διαφοροποίηση από έναν απλό περίπατο είναι ότι το Open House δεν περιορίζεται σε εξωτερική παρατήρηση. Παρέχει πρόσβαση στο εσωτερικό των κτηρίων και εστιάζει τόσο στην αρχιτεκτονική τους ποιότητα όσο και την ιστορία τους και στους δημιουργούς τους.

Γιατί αποφασίσατε να διοργανωθεί στην Κύπρο;

Είναι ένας θεσμός που παρακολουθούμε εδώ και χρόνια, συμμετέχοντας τόσο ως επισκέπτες όσο και ως εθελοντές σε διάφορες χώρες και κυρίως στην Ελλάδα. Μέσα από αυτές τις συμμετοχές, διαπιστώσαμε πόσο ουσιαστικό θα ήταν να υπάρξει κάτι αντίστοιχο και στην Κύπρο. Πιστεύουμε ότι η χώρα διαθέτει ένα σημαντικό αρχιτεκτονικό «απόθεμα», το οποίο αξίζει να αναδειχθεί ώστε να το γνωρίσει το ευρύ κοινό. 

Τι κάνει τη Λευκωσία κατάλληλη πόλη για να φιλοξενήσει αυτόν τον θεσμό;

Η Λευκωσία μπορεί να εξελιχθεί σε μια επιτυχημένη πόλη φιλοξενίας του θεσμού, καθώς συνδυάζει ένα ευρύ φάσμα αρχιτεκτονικών ρυθμών και εκφράσεων. Η αρχιτεκτονική της ταυτότητα διαμορφώνεται από το πλούσιο πολιτιστικό και ιστορικό υπόβαθρο της Κύπρου, που εκτείνεται σε χιλιάδες χρόνια και περιλαμβάνει σημαντικές ιστορικές περιόδους, όπως η Βυζαντινή, η Φραγκική, η Ενετική, η Βρετανική και η Οθωμανική. Παράλληλα, τα τελευταία χρόνια, η πόλη βρίσκεται σε διαρκή εξέλιξη, με νέα έργα και αστικές παρεμβάσεις να υλοποιούνται συνεχώς και να επαναπροσδιορίζουν το σύγχρονο τοπίο της. Ήδη, οι πρώτες ενδείξεις από τα κτήρια που εκδηλώνουν ενδιαφέρον συμμετοχής επιβεβαιώνουν αυτή την πολυφωνία και τη δυναμική που χαρακτηρίζει την πόλη.

Σε ποιο στάδιο βρίσκονται οι διαδικασίες;

Η οργανωτική επιτροπή του Open House Nicosia, η οποία αποτελείται από 19 εθελοντές-μέλη με διαφορετικές εξειδικεύσεις, εργάζεται σε εντατικούς ρυθμούς για την προετοιμασία της φετινής διοργάνωσης. Αυτή την περίοδο βρίσκονται σε εξέλιξη δύο ανοικτές προσκλήσεις προς το κοινό.

Η πρώτη αφορά την υποβολή κτηρίων και λήγει στις 26 Φεβρουαρίου, έπειτα από παράταση που δόθηκε λόγω αυξημένου ενδιαφέροντος. Η δεύτερη αφορά την πρόσκληση εθελοντών, οι οποίοι θα εκπαιδευτούν και θα αναλάβουν τις ξεναγήσεις κατά τη διάρκεια του φεστιβάλ και η οποία λήγει στις 28 Φεβρουαρίου. 

Τι σας ώθησε να ανοίξετε τώρα το Open Call για κτήρια και χώρους; Τι είδους σπίτια ή κτήρια αναζητάτε;

Μέσω του Open Call θέλουμε να δώσουμε τη δυνατότητα συμμετοχής σε όλους, τόσο σε ιδιώτες όσο και σε οργανισμούς. Στόχος μας είναι η προσέλκυση ολοκληρωμένων κατασκευαστικά κτηρίων με αρχιτεκτονικό ενδιαφέρον, όπως ιδιωτικές κατοικίες, δημόσια κτήρια, πολιτιστικοί, εμπορικοί και εκπαιδευτικοί χώροι, καθώς και σύγχρονες υποδομές και έργα αποκατάστασης ή επανάχρησης.

Υπάρχουν συγκεκριμένες περιοχές της Λευκωσίας που σας ενδιαφέρουν περισσότερο;

Το Open House Nicosia δεν θα περιοριστεί σε συγκεκριμένες περιοχές της Λευκωσίας. Αν και η εντός των τειχών πόλη θα αποτελέσει έναν σημαντικό πυρήνα της διοργάνωσης, επιδίωξή μας είναι να συπεριλάβουμε γειτονιές εκτός του κέντρου, ώστε να αποτυπωθεί η πολυμορφία της πόλης. Η τελική διαμόρφωση των περιοχών που θα ενταχθούν στο πρόγραμμα θα προκύψει βάσει της διαθεσιμότητας και της επιλογής των κτηρίων ανά περιοχή καθώς και του συνολικού αριθμού των εθελοντών της δράσης. 

Ποια είναι τα βασικά κριτήρια επιλογής των χώρων;

Στόχος μας είναι στο πρόγραμμα ξεναγήσεων που θα διαμορφωθεί να εκπροσωπείται ένα ευρύ φάσμα κτηρίων ποιοτικής αρχιτεκτονικής που να αναδεικνύει το πλούσιο πολιτιστικό και ιστορικό υπόβαθρο της χώρας, καθώς και την πρόσφατη αστική ανάπτυξη. Παράλληλα, επιθυμία μας είναι να δοθεί βήμα τόσο σε νέους όσο και σε καταξιωμένους αρχιτέκτονες.

Υπάρχουν σχέδια για παράλληλο πρόγραμμα; Π.χ. εργαστήρια, διαλέξεις, ομιλίες.

Η κύρια δράση του Open House Nicosia, δηλαδή οι ξεναγήσεις σε κτήρια, θα πλαισιωθεί φέτος από ένα παράλληλο πρόγραμμα δράσεων που θα εμπλουτίσει τη συνολική εμπειρία του κοινού. Σε αυτό θα περιλαμβάνονται θεματικοί αρχιτεκτονικοί και πολιτιστικοί περίπατοι στο κέντρο της πόλης, ενώ παράλληλα θα ανακοινωθεί και διαγωνισμός φωτογραφίας, με στόχο να ενθαρρύνει τους επισκέπτες να αποτυπώσουν τη δική τους οπτική για την αρχιτεκτονική και τον αστικό χώρο της Λευκωσίας. Όλες οι δράσεις του Open House Nicosia θα προσφέρονται δωρεάν στο κοινό.

Τι στοχεύει η διοργάνωση;

Στόχος μας είναι να δώσουμε τη δυνατότητα σε όλους τους πολίτες να γνωρίσουν, να εκτιμήσουν και να θαυμάσουν την ποιοτική αρχιτεκτονική και να επισκεφθούν χώρους που είτε λόγω ιδιωτικότητας είτε λόγω άλλων συνθηκών δεν θα μπορούσαν να επισκεφθούν υπό κανονικές συνθήκες, και μάλιστα δωρεάν. Επιθυμία μας είναι να καθιερωθεί ως ένα πολιτιστικό γεγονός, θεμελιωμένο στις αρχές της συμπερίληψης, της ισότητας και της προσβασιμότητας, προσφέροντας δράσεις και ευκαιρίες συμμετοχής τόσο στους κατοίκους όσο και στους επισκέπτες του νησιού.

Πώς μπορεί το Open House να αλλάξει τον τρόπο που βλέπουμε τη Λευκωσία;

Το Open House προσφέρει τη δυνατότητα να δούμε την πόλη ως εμπειρία. Μέσα από τις ξεναγήσεις, το κοινό έχει την ευκαιρία να ακούσει τις ιστορίες, τα βιώματα και τη σκέψη των δημιουργών ή και των ενοίκων κάθε χώρου, ανακαλύπτοντας μια πιο ουσιαστική, ίσως και πιο μοναδική πλευρά της πόλης. 

Για παράδειγμα, κάποιος που θα περπατά με την οικογένεια ή τους φίλους του στο κέντρο της Λευκωσίας κατά το διήμερο του Open House Nicosia, θα μπορεί να επισκεφθεί ένα συμμετέχον κτήριο που θα δει αυθόρμητα μπροστά του, καθώς δεν απαιτείται προεγγραφή ή δήλωση ενδιαφέροντος. Με αυτόν τον τρόπο, η πόλη γίνεται πιο ανοιχτή και πιο συμμετοχική.

Πιστεύετε ότι διοργανώσεις όπως το Open House μπορούν να ενισχύσουν τον διάλογο γύρω από την αρχιτεκτονική και τον δημόσιο χώρο;

Αναμφίβολα. Πιστεύουμε ότι η αρχιτεκτονική αφορά όσους ζουν και κινούνται στην πόλη. Ένας θεσμός ανοικτός και δωρεάν προς το κοινό, δημιουργεί συνθήκες ουσιαστικού διαλόγου. 

Έχετε ανακοινώσει μερικούς από τους υποστηρικτές σας. Πώς μπορούν οργανισμοί ή και απλοί πολίτες να στηρίξουν την προσπάθεια;Ευχαριστούμε θερμά τον Δήμο Λευκωσίας που έχει θέσει τη διοργάνωση υπό την αιγίδα του, καθώς και τον Σύλλογο Αρχιτεκτόνων Κύπρου και το ΕΤΕΚ για τη θεσμική τους στήριξη. Σύντομα θα ανακοινωθούν και οι επίσημοι χορηγοί του Open House Nicosia που θα στηρίξουν οικονομικά τη διοργάνωση. 

Με ποιους τρόπους μπορεί να επικοινωνήσει το κοινό ή οι όποιοι οργανισμοί ενδιαφέρονται;

Το κοινό και οι οργανισμοί που ενδιαφέρονται μπορούν να επικοινωνήσουν μαζί μας μέσω των επίσημων καναλιών μας στα Μέσα Κοινωνικής δικτύωσης (Instagram & Facebook), καθώς και μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου στο ~info@openhousenicosia.com. Παράλληλα, οι πολίτες μπορούν να στηρίξουν την προσπάθεια συμμετέχοντας ως εθελοντές, διαδίδοντας τη δράση ή προτείνοντας κτήρια/χώρους.

Πηγή: https://parathyro.politis.com.cy/features/poli-eksochi/986683/ksekleidwnontas-ktiria-kai-mnimes-to-open-house-nicosia-erkhetai-ton-aprili

Ξεναγήσεις που εστιάζουν στην αρχιτεκτονική κτηρίων όπως και σε επιλεγμένους εσωτερικούς χώρους περιλαμβάνει η δράση Open House Nicosia που πραγματοποιείται για πρώτη φορά φέτος στην Κύπρο.

Τα ιδρυτικά μέλη, Άγγελος Σιαμαρής, Χριστιάνα Κυπερούντα, Στέλιος Θεοδώρου, εξηγούν πώς η πόλη θα μετατραπεί συμβολικά και ουσιαστικά για ένα διήμερο, τον ερχόμενο Απρίλιο, σε ένα ζωντανό μουσείο αρχιτεκτονικής.

Το Open House αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους διεθνείς θεσμούς προβολής της αρχιτεκτονικής και του δομημένου περιβάλλοντος. Ξεκινώντας από το Λονδίνο το 1992, η ιδέα έχει επεκταθεί σε περισσότερες από 60 πόλεις παγκοσμίως, δημιουργώντας ένα δίκτυο πολιτιστικών διοργανώσεων που προσκαλούν το κοινό να ανακαλύψει την αρχιτεκτονική και την ιστορία κάθε πόλης μέσα από ανοιχτές ξεναγήσεις σε δημόσια και ιδιωτικά κτίρια.

Στο πλαίσιο του Open House Nicosia 2026, επιλεγμένα κτίρια θα ανοίξουν τις πόρτες τους για το κοινό, προσφέροντας δωρεάν ξεναγήσεις από εθελοντές και επαγγελματίες, ενώ κατά τo Σαββατοκύριακο του 18-19 Απριλίου θα πραγματοποιηθούν, επίσης, παράλληλες δράσεις όπως θεματικοί αρχιτεκτονικοί περίπατοι.

–Τι σας ώθησε να φέρετε τον θεσμό του Open House στην Κύπρο; Το Open House είναι ένας θεσμός που παρακολουθούμε εδώ και χρόνια, συμμετέχοντας τόσο ως επισκέπτες όσο και ως εθελοντές σε διάφορες χώρες στο εξωτερικό, κυρίως στην Ελλάδα. Μέσα από αυτές τις συμμετοχές, διαπιστώσαμε πόσο ουσιαστικό θα ήταν να υπήρχε κάτι αντίστοιχο στην Κύπρο. Πιστεύουμε ότι η χώρα διαθέτει ένα σημαντικό αρχιτεκτονικό «απόθεμα», το οποίο αξίζει να αναδειχθεί στο ευρύ κοινό.

–Ποιο κενό πιστεύετε ότι έρχεται να καλύψει στο πολιτιστικό ή αστικό τοπίο; Παρόλο που τα τελευταία χρόνια, μέσα από τις προσπάθειες του ΕΤΕΚ και του ΣΑΚ, καθώς και μέσω των αρχιτεκτονικών διαγωνισμών, οι συζητήσεις περί αρχιτεκτονικής κερδίζουν συνεχώς έδαφος στο κοινωνικό σύνολο, θεωρούμε ότι εξακολουθούν να περιορίζονται σε μεγάλο βαθμό στους κύκλους του επαγγέλματος. Ως εκ τούτου, θα θέλαμε ιδανικά το Open House να αποτελέσει την αφετηρία ώστε οι συζητήσεις αυτές να επεκταθούν στο πολιτιστικό και αστικό τοπίο της Λευκωσίας και να προσκαλέσουν τον κόσμο να εξερευνήσει και να ανακαλύψει την πόλη. Σε αντίθεση με άλλα events, όπου κάποιος χρειάζεται να εκδηλώσει εκ των προτέρων ενδιαφέρον, να κλείσει δηλαδή θέση και να πληρώσει, κατά το Σαββατοκύριακο του Open House μπορεί κάποιος, ενώ περπατά με την οικογένειά του ή τους φίλους του στη Λευκωσία, να δει ένα κτίριο που προσφέρει ξεναγήσεις και να το επισκεφθεί. Με αυτόν τον τρόπο, η πόλη γίνεται πιο ανοιχτή και πιο συμμετοχική.

–Ποιο είναι το βασικό μήνυμα που θέλετε να μεταφέρετε στον επισκέπτη; Δεν πρόκειται για κάποιο συγκεκριμένο μήνυμα, αλλά περισσότερο για έναν προβληματισμό, καθώς και για μια αφετηρία ώστε να αρχίσει να σκέφτεται πώς η αρχιτεκτονική, ως επιστήμη, θα μπορούσε πράγματι να τον βοηθήσει να ζει καλύτερα στο σπίτι του, να εργάζεται καλύτερα στον χώρο εργασίας του, αλλά και να βιώνει την πόλη του, όχι απλώς ως παρατηρητής που προσπαθεί να επιβιώσει, αλλά ως μέρος της που απολαμβάνει εμπειρίες. Πιστεύουμε ακράδαντα ότι η αρχιτεκτονική έχει αυτή τη δύναμη, επομένως ιδανικά θα θέλαμε ο κάθε επισκέπτης να μπορεί να το αντιληφθεί αυτό μέσα από τον θεσμό.

–Με ποια κριτήρια θα επιλεγούν τα κτίρια της πρώτης διοργάνωσης; Σε σχέση με τα κτίρια που θα επιλεγούν, προχωρήσαμε σε ένα Open Call για συμμετοχές, μέσω του οποίου οποιοσδήποτε αρχιτέκτονας ή ιδιοκτήτης θεωρεί ότι ένα κτίριο έχει κάτι ουσιαστικό να πει από αρχιτεκτονικής άποψης, θα μπορούσε να δηλώσει συμμετοχή. Παράλληλα, επειδή πρόκειται για την πρώτη χρονιά υλοποίησης του θεσμού η προβολή του βρίσκεται ακόμη σε αρχικό στάδιο, η Οργανωτική Επιτροπή του Open House Nicosia προχώρησε και σε στοχευμένες προσκλήσεις, καταρτίζοντας λίστα δημόσιων και ιδιωτικών κτιρίων της Λευκωσίας που θεωρούμε ότι αξίζει να συμπεριληφθούν στη φετινή διοργάνωση. Δεν υπάρχει ωστόσο κάποιος συγκεκριμένος «κατάλογος» κριτηρίων. Το κτίριο χρειάζεται απλώς να έχει «κάτι» να εκφράσει και να αναδείξει. Στόχος μας είναι, μέσα από το πρόγραμμα ξεναγήσεων που θα διαμορφωθεί, να εκπροσωπείται ένα ευρύ φάσμα κτιρίων ποιοτικής αρχιτεκτονικής, το οποίο να αναδεικνύει το πλούσιο πολιτιστικό και ιστορικό υπόβαθρο της χώρας, καθώς και την πρόσφατη αστική της ανάπτυξη. Παράλληλα, επιθυμία μας είναι να δοθεί βήμα τόσο σε νέους, όσο και σε καταξιωμένους αρχιτέκτονες.

–Ποιος ο ρόλος των εθελοντών στον θεσμό; Οι εθελοντές μας αποτελούν τον πυρήνα του θεσμού. Το φεστιβάλ διοργανώνεται από τον ΜΚΟ «Voices of the City – Open House Nicosia», κατόπιν χορήγησης των δικαιωμάτων από τη διεθνή πολιτιστική πρωτοβουλία Open House Worldwide. Αυτή τη στιγμή, η Οργανωτική Επιτροπή του Open House, η οποία αποτελείται από 19 εθελοντές-μέλη με διαφορετικές εξειδικεύσεις, εργάζεται με εντατικούς ρυθμούς για την προετοιμασία της φετινής διοργάνωσης. Πέραν αυτού, κατά τη διάρκεια του Σαββατοκύριακου του θεσμού, όλες οι δράσεις βασίζονται στους εθελοντές μας, οι οποίοι θα εκπαιδευτούν και θα αναλάβουν τις ξεναγήσεις στο πλαίσιο του φεστιβάλ. Οι εθελοντές έχουν τη δυνατότητα να εκδηλώσουν το ενδιαφέρον τους μέσω του Open Call, το οποίο ολοκληρώνεται στις 28 Φεβρουαρίου.

–Πώς θα ισορροπήσετε ανάμεσα στην ιστορική κληρονομιά και τη σύγχρονη αρχιτεκτονική; Σκοπός μας είναι να εκπροσωπείται ένα ευρύ φάσμα κτιρίων με διαφορετικά χαρακτηριστικά. Είμαστε βέβαιοι ότι η Λευκωσία μπορεί να εξελιχθεί σε μια επιτυχημένη πόλη «φιλοξενίας» του θεσμού, καθώς συνδυάζει ένα ευρύ φάσμα αρχιτεκτονικών ρυθμών και εκφράσεων. Η αρχιτεκτονική της ταυτότητα διαμορφώνεται από το πλούσιο πολιτιστικό και ιστορικό υπόβαθρο της Κύπρου, το οποίο εκτείνεται σε χιλιάδες χρόνια και περιλαμβάνει σημαντικές ιστορικές περιόδους, όπως η Βυζαντινή, η Φραγκική, η Ενετική, η Βρετανική και η Οθωμανική. Παράλληλα, τα τελευταία χρόνια, η πόλη βρίσκεται σε διαρκή εξέλιξη, με νέα έργα και αστικές παρεμβάσεις να υλοποιούνται συνεχώς και να επαναπροσδιορίζουν το σύγχρονο τοπίο της. Ήδη, οι πρώτες ενδείξεις από τους ιδιοκτήτες των κτιρίων που εκδηλώνουν ενδιαφέρον συμμετοχής επιβεβαιώνουν αυτή την πολυφωνία και τη δυναμική που χαρακτηρίζει την πόλη.

-Τι ιστορίες της χώρας ή της πόλης θέλετε να αναδειχθούν μέσα από τα κτίρια; Κάθε κτίριο, κάθε δημόσιος χώρος και κάθε περίπατος έχει τη δική του ιστορία. Το Open House επικεντρώνεται κυρίως στην ιστορία πίσω από την αρχιτεκτονική δημιουργία, αλλά και στην εμπειρία του χρήστη, πτυχές που συχνά μένουν στο περιθώριο όταν μιλάμε για ιστορικά ή και μη κτίρια. Συχνά εξετάζουμε ένα κτίριο από την ιστορική του σκοπιά. Σπανιότερα, όμως, μπαίνουμε στη διαδικασία να αναρωτηθούμε τι σκεφτόταν ο αρχιτέκτονας όταν έπαιρνε μια συγκεκριμένη απόφαση και ποιος είναι ο αντίκτυπος αυτής της απόφασης στην εμπειρία του χρήστη. Πρόκειται για χαρακτηριστικά και πληροφορίες που συχνά έχουν δευτερεύουσα βαρύτητα, αλλά για εμάς είναι εξίσου συναρπαστικά και επιθυμούμε να τα προβάλουμε.

Πηγή: https://www.philenews.com/politismos/kipros-politismos/article/1686595/anakaliptontas-ti-lefkosia-mesa-apo-tin-architektoniki/